Hàng năm khi vụ mùa bắt đầu thu hoạch xong, mùa mưa vừa chấm dứt thì cũng là lúc người Jrai, Pkeiku tổ chức lễ bỏ mả hay còn gọi là Pơ Thi. Đây là lễ hội đậm chất Tây Nguyên với quy mô lớn và đông vui nhất nhằm tiễn đưa linh hồn về với cội nguồn.
Theo quan niệm của đồng bào Tây Nguyên, mỗi con người đều ẩn chưa một linh hồn bên trong. Khi chết, linh hồn ấy biến thành ma trú ngụ tại thế giới khác với cuộc sống giống y ở trần gian. Do vậy mà người nhà phải dựng cho người quá cố nhà mả cho hồn ma sinh hoạt trong đó. Hàng ngày tiếp tế cơm, nước và cứ mỗi tháng phải đến uống rượu một lần cùng hồn ma.
Lễ bỏ mả được tổ chức với hi vọng tạo nên kiếp luân hồi mới cho các linh hồn sau một thời gian quấn quýt, ràng buộc cuộc sống giữa người sống và người chết. Chỉ sau khi lễ hội này kết thúc, những linh hồn đó mới có cơ hội đầu thai trở lại làm người, những người còn lại thoát khỏi những hủ tục nghiêm ngặt, người góa bụa được tự do tái giá...
Với ý nghĩa nhân văn sâu sắc, lễ bỏ mả ghi dấu sự chuyển giao giữa người sống và kẻ đã khuất. Trong ngày đặc biệt này, người ra tạo ra những khung dệt thu nhỏ bằng tre hoặc nứa, ống điếu, chén, bát, nồi niêu, gùi... xếp gọn gàng gàng cùng với cơm, thịt, nước, rượu và một con gà mới nở trên nấm mồ. Hình ảnh gà con chính là đại diện cho sự sống duy nhất trên mâm đồ cúng mang ý nghĩa viên mãn như hình tượng trứng nở thành gà, có khả năng mưu sinh, phát triển. Người dân cũng dựng hàng rào quanh nhà mồ biểu trưng cho sự chia ly, ngăn cách giữa ranh giới sống – chết.
Lễ bỏ mả thường được tổ chức vào ngày trăng sáng nhất và thường kéo dài trong 3 ngày: ngày vào mả, ngày vỡ (ngày ăn lớn) và ngày cuối cùng được tổ chức tại các hộ gia đình với tên gọi rửa nồi. Trong đó, đêm bỏ mả là đêm huyền diệu nhất bởi lúc đó, đất trời giao hòa, tiễn đưa các linh hồn về với đất mẹ.
Đến với lễ bỏ mả trong tiếng trống chiêng rộn ràng, ánh lửa cháy bập bùng cùng vò rượu cần, hòa mình vào điệu nhảy của các nam thanh, nữ tú... du khách chắc chắn sẽ rất thích thú. Vừa được khám phá thủ tục truyền thống, vừa bị cuốn vào sự cuồng phong vô thức với những cảm xúc thăng hoa mà không có lễ hội nào có thể đem lại tại Tây Nguyên.
Ảnh: Internet.
Theo quan niệm của đồng bào Tây Nguyên, mỗi con người đều ẩn chưa một linh hồn bên trong. Khi chết, linh hồn ấy biến thành ma trú ngụ tại thế giới khác với cuộc sống giống y ở trần gian. Do vậy mà người nhà phải dựng cho người quá cố nhà mả cho hồn ma sinh hoạt trong đó. Hàng ngày tiếp tế cơm, nước và cứ mỗi tháng phải đến uống rượu một lần cùng hồn ma.
Lễ bỏ mả được tổ chức với hi vọng tạo nên kiếp luân hồi mới cho các linh hồn sau một thời gian quấn quýt, ràng buộc cuộc sống giữa người sống và người chết. Chỉ sau khi lễ hội này kết thúc, những linh hồn đó mới có cơ hội đầu thai trở lại làm người, những người còn lại thoát khỏi những hủ tục nghiêm ngặt, người góa bụa được tự do tái giá...
Với ý nghĩa nhân văn sâu sắc, lễ bỏ mả ghi dấu sự chuyển giao giữa người sống và kẻ đã khuất. Trong ngày đặc biệt này, người ra tạo ra những khung dệt thu nhỏ bằng tre hoặc nứa, ống điếu, chén, bát, nồi niêu, gùi... xếp gọn gàng gàng cùng với cơm, thịt, nước, rượu và một con gà mới nở trên nấm mồ. Hình ảnh gà con chính là đại diện cho sự sống duy nhất trên mâm đồ cúng mang ý nghĩa viên mãn như hình tượng trứng nở thành gà, có khả năng mưu sinh, phát triển. Người dân cũng dựng hàng rào quanh nhà mồ biểu trưng cho sự chia ly, ngăn cách giữa ranh giới sống – chết.
Lễ bỏ mả thường được tổ chức vào ngày trăng sáng nhất và thường kéo dài trong 3 ngày: ngày vào mả, ngày vỡ (ngày ăn lớn) và ngày cuối cùng được tổ chức tại các hộ gia đình với tên gọi rửa nồi. Trong đó, đêm bỏ mả là đêm huyền diệu nhất bởi lúc đó, đất trời giao hòa, tiễn đưa các linh hồn về với đất mẹ.
Đến với lễ bỏ mả trong tiếng trống chiêng rộn ràng, ánh lửa cháy bập bùng cùng vò rượu cần, hòa mình vào điệu nhảy của các nam thanh, nữ tú... du khách chắc chắn sẽ rất thích thú. Vừa được khám phá thủ tục truyền thống, vừa bị cuốn vào sự cuồng phong vô thức với những cảm xúc thăng hoa mà không có lễ hội nào có thể đem lại tại Tây Nguyên.
Ảnh: Internet.
Nhận xét
Đăng nhận xét